پث‌وایز

تئوری بنیادین موسیقی (Music Theory from Scratch) · درس ۸ از ۱۲ · ۱۲ دقیقه

ساختن آکورد: آکوردهای سه‌صدایی

از هر نتی با شمردن نیم‌پرده آکورد ماژور یا مینور می‌سازی، علامت‌های ساده‌ی آکورد رو می‌خونی و هفت‌تا آکوردی که تو دل دو ماژور هستن رو درمیاری.

ببین: یه نیم‌پرده ماژور رو مینور می‌کنه

سه‌تا نت

آکورد سه‌صدایی (Triad): نت پایه، سوم و پنجم

سه‌صدایی (triad) یه آکورد سه‌نتیه که با روی هم چیدن دوتا سوم ساخته می‌شه. نت پایینی پایه (root) ـه و اسم آکورد رو تعیین می‌کنه. یه سوم بالاترش سوم نشسته. یه سوم بالاتر از اون پنجم ـه؛ چون از پایه یه پنجم فاصله داره.

روی کلیدهای سفید دستورش اینه: یکی بزن، یکی رد کن، یکی بزن، یکی رد کن، یکی بزن. از C شروع کنی می‌شه C، E، G.

سه‌صدایی C ماژور، با شمردن نیم‌پرده از پایه.

note:        C  C# D  D# E  F  F# G
half steps:  0  1  2  3  4  5  6  7
             ^           ^        ^
            root       third    fifth

خروجی

C major = C  E  G  = root, +4, +7
سوم پایینی C-E: ۴ (بزرگ). سوم بالایی E-G: ۳ (کوچک).

۴ + ۳ = ۷. یه سوم بزرگ با یه سوم کوچک روش همیشه می‌شه یه پنجم درست.

آکوردهای سه‌صدایی ماژور و مینور (Major & Minor Triads)

اسم · هارمونی

سه‌صدایی ماژور یعنی پایه + سوم بزرگ (۴ نیم‌پرده) + پنجم درست (۷). سه‌صدایی مینور یعنی پایه + سوم کوچک (۳ نیم‌پرده) + پنجم درست (۷). پایه و پنجم تو هر دو یکیه. فقط نت وسط جابه‌جا می‌شه، اونم نیم‌پرده.

C ماژور: C E G (۰، ۴، ۷). C مینور: C Eb G (۰، ۳، ۷). تو علامت آکورد، حرف تنها یعنی ماژور و m کوچیک یعنی مینور: C و Cm.

خودت رو امتحان کن

نیکا می‌خواد آکورد لا مینور (Am) بزنه. از A که بشمره، کدوم سه‌تا نت رو لازم داره؟

  1. A، C#، E
  2. A، B، C
  3. A، D، E
  4. A، C، E
جواب رو ببین

A، C، E

آره. سه نیم‌پرده بالاتر از A می‌شه C (یعنی A#، B، C) و هفت‌تا بالاتر می‌شه E. پایه، ۳+، ۷+.

یه نیم‌پرده، دوتا حال‌وهوا

C · C E G

سوم بزرگ پایین (۴)، سوم کوچک بالا (۳). صداش روشن، باز و آروم‌گرفته ست. صدای آخرین آکورد بیشتر آهنگ‌های شاد همینه.

Cm · C Eb G

سوم کوچک پایین (۳)، سوم بزرگ بالا (۴). صداش تیره‌تر و درون‌گراتره. دوتا نت بیرونی اصلاً تکون نخوردن. فقط E سُر خورده روی Eb.

خودت رو امتحان کن

برای اینکه یه سه‌صدایی ماژور رو مینور کنی، هر سه‌تا نت رو نیم‌پرده پایین میاری.

جواب رو ببین

نادرست

اگه هر سه‌تا رو پایین بیاری، همون آکورد ماژور رو داری، فقط نیم‌پرده بم‌تر. برای رفتن از ماژور به مینور فقط سوم رو پایین میاری: C E G می‌شه C Eb G. پایه و پنجم سر جاشون می‌مونن.

یه خانواده‌ی هفت‌نفره

آکوردهای توی دل یه گام

گام دو ماژور رو بردار و روی هر کدوم از هفت‌تا نتش یه سه‌صدایی بساز، فقط با نت‌های خود گام: یکی بزن، یکی رد کن، یکی بزن، یکی رد کن، یکی بزن. دستت به هیچ کلید سیاهی نمی‌خوره، ولی همه‌ی آکوردها ماژور درنمیان. فاصله‌ی ناهموار کلیدهای سفید جای تو تصمیم می‌گیره.

از C می‌رسی به C E G که پایینش ۴ نیم‌پرده‌ست: ماژور. از D می‌رسی به D F A که پایینش فقط ۳ تاست، چون E–F نیم‌پرده‌ست: مینور.

سه‌صدایی روی هر نت دو ماژور (فقط کلید سفید).
عددها همون دوتا سوم روی‌هم‌ن، به نیم‌پرده.

C  E  G    4 + 3    C     major
D  F  A    3 + 4    Dm    minor
E  G  B    3 + 4    Em    minor
F  A  C    4 + 3    F     major
G  B  D    4 + 3    G     major
A  C  E    3 + 4    Am    minor
B  D  F    3 + 3    Bdim  diminished

خروجی

۳ تا آکورد ماژور:  C  F  G
۳ تا آکورد مینور:  Dm Em Am
۱ آکورد کاسته:    Bdim

وصله‌ی ناجور B D F ـه. دوتا سوم کوچک روی هم فقط ۶ نیم‌پرده می‌شه، همون تریتون پرتنش درس قبل؛ برای همین اسمش کاسته (diminished) ـه. تو آهنگ‌های پاپ کم پیدا می‌شه. شیش‌تای دیگه آکوردهای هرروزه‌ی تنالیته‌ی C هستن.

خودت رو امتحان کن

سارا D و F و A رو با هم می‌زنه؛ همه سفید. این چه آکوردیه؟

  1. فا ماژور، چون F وسطه
  2. ر ماژور، چون کلید سفید آکورد ماژور می‌ده
  3. ر مینور (Dm)، چون D تا F می‌شه ۳ نیم‌پرده
  4. ر کاسته، چون کلید سیاه نداره
جواب رو ببین

ر مینور (Dm)، چون D تا F می‌شه ۳ نیم‌پرده

درسته. D#، E، F می‌شه سه نیم‌پرده، یعنی سوم کوچک، و D تا A هفت‌تاست. پایه، ۳+، ۷+ یعنی سه‌صدایی مینور.

خودت رو امتحان کن

از پایه بشمر: سه‌صدایی ماژور یا مینور؟

  • C E G
  • A C E
  • G B D
  • E G B
  • D F# A
  • C Eb G
جواب رو ببین

ماژور (پایه، ۴+، ۷+): C E G, G B D, D F# A

مینور (پایه، ۳+، ۷+): A C E, E G B, C Eb G

خودت رو امتحان کن

روی برگه‌ی یه آهنگ این علامت‌های آکورد نوشته شده. هر کدوم رو به نت‌هایی که باید بزنی وصل کن

جواب رو ببین
  • F → F A C
  • Dm → D F A
  • G → G B D
  • Em → E G B
  • Am → A C E

مرور درس

  • سه‌صدایی یعنی دوتا سوم روی هم: پایه، سوم، پنجم.
  • سه‌صدایی ماژور = پایه، ۴+، ۷+ نیم‌پرده. مینور = پایه، ۳+، ۷+. فقط سوم فرق داره.
  • حرف تنها یعنی آکورد ماژور (C)؛ m کوچیک یعنی مینور (Am).
  • تو گام دو ماژور سه‌تا آکورد ماژور هست (C، F، G)، سه‌تا مینور (Dm، Em، Am) و یه کاسته (Bdim).
  • آکورد یعنی مجموعه‌ی نت‌هاش، با هر ترتیب و تو هر اکتاوی.

فقط نخونش، نگهش دار

پث‌وایز هر ایده رو درست قبل از اینکه فراموشش کنی با یه سؤال کوتاه برمی‌گردونه. رایگان روی اندروید و وب، به فارسی و انگلیسی.

Cafe Bazaar Myket باز کردن نسخه‌ی وب

همه‌ی درس‌های این دوره

  1. ضرب و تمپو
  2. میزان و کسر میزان (Time Signature)
  3. کشش نت‌ها و تقسیم ضرب (Note Values & Beat Subdivision)
  4. نت‌ها، کیبورد و اکتاو
  5. نیم‌پرده، پرده و گام ماژور (Major Scale)
  6. گام مینور (Minor Scale) و حال‌وهوا
  7. فاصله‌ها در موسیقی (Musical Intervals)
  8. ساختن آکورد: آکوردهای سه‌صدایی
  9. توالی آکوردها
  10. تنالیته و دایره‌ی پنجم‌ها (Circle of Fifths)
  11. ملودی چطور روی آکورد می‌شینه
  12. شنیدن تحلیلی مثل یک موسیقی‌دان (Active Analytical Listening)